Wachtwoord vergeten Registreren
Zoeken
uitgebreid zoeken

Upload

Literair werk uploaden

Reageren

Reageren en commentaar geven op dit literair werk? Favoriet maken of alle commentaren, reacties en wijzigingen automatisch volgen?

Log dan in.
Zien welk commentaar al gegeven is? Klik dan op 'Toon commentaarvlaggen'

Toon commentaarvlaggen

Mijn eerste bezoek aan Appelscha

Kort verhaal
profielfoto
04 sep 2012
3 reacties
1306 keer gelezen
0
Toelichting van de auteur bij deze versie:
Navragen bij mijn moeder leerde dat ze niet in Haulerwijk maar in Jubbega werd uitgeladen om verder naar Appelscha te lopen.

Copyrightkeuze:
Volledig copyright

Werk is leesbaar voor:
iedereen

Mijn eerste bezoek aan Appelscha

   Mijn eerste bezoek aan Appelscha is misschien wel het meest spectaculaire en in ieder geval het meest opmerkelijke van alle keren dat ik dit dorpje op de grens van Friesland en Drenthe bezocht. Ik zeg het met enig voorbehoud omdat ik het allemaal van mijn moeder heb gehoord. Het was direct na de bevrijding, laten we zeggen mei of juni 1945, en ik was nog zo jong dat mijn leeftijd in weken werd uitgedrukt. Ik ben op 22 april 1945 geboren in het huis van mijn grootouders aan de Huygensstraat 33 in Hilversum, ooit de woning van de bovenmeester van de Huygensschool.

   Kort na mijn geboorte die volgens mijn moeder bijna verkeerd was afgelopen omdat ik vergat te ademen kwam er een alarmerend bericht uit Friesland dat mijn moeders vader hersenvliesontsteking had opgelopen en er slecht aan toe was. Penicilline was nog vooral een middel uit wonderverhalen. Mijn opa lag in het ziekenhuis in Groningen. Mijn moeder besloot haar vader op te zoeken. Hij was wel niet zo aardig voor haar geweest toen hij in 1944 weigerde naar haar bruiloft te komen, ze was gevallen voor een katholieke jongen, erger nog, ze was voor hem katholiek geworden, maar het was uiteindelijk toch haar vader en die was in levensgevaar.

   Vervoer was nog even een probleem. Treinen reden er nauwelijks. Maar er bleek een oom te zijn die geregeld vanuit Friesland richting Hilversum karde om wat bij te verdienen in de edele draf- en rensport. Hij was bookmaker en volgens mijn moeder kon hij ongezien in zijn broekzak dingen opschrijven. Wat daar het voordeel van was, wist ze ook niet, maar het moest wel iets te maken hebben met handelingen waar je rijk van werd en die het daglicht niet konden verdragen. Deze oom nu, die ook in aardappelen deed, had een vrachtwagen en op die vrachtwagen zijn wij toen ’s avonds na het gokken mee teruggereden vanuit Hilversum naar Friesland. Ik moest mee om de eenvoudige reden dat ik met enige regelmaat aan de borst moest. Dus ook ik in de open laadbak, tussen de aardappelen, in de kinderwagen. Die was blijkbaar niet zo goed gesjord want mijn moeder moest de kinderwagen stevig vasthouden om te voorkomen dat ik bij het remmen eenparig versneld tussen de zakken terecht zou komen. Maar als ze mij de borst gaf was ze wel gedwongen om de kinderwagen even over te laten aan het vrije spel der schijnkrachten. Ik heb het allemaal van horen zeggen maar het moet toch wat onrustig zijn geweest voor een pukkie van een paar weken die nog maar net op tijd was gaan ademen. Ik zeg het niet om postuum nog wat medelijden op te wekken, maar het is een feit dat iedereen die het verhaal hoort met me te doen heeft. Ik zie dat aan de gelaatsuitdrukking van de toehoorder. Soms is er iemand die geen spier van zijn gezicht vertrekt. Later hoor je dan dat het iemand is die zijn vrouw slaat of liever een pitbull heeft dan een kind.

   In de gierende herrie en de misselijkmakende stank van de oude Bedford, tussen het kleistof van de aardappelzakken, schokkend en dreunend, wind, nachtelijke afkoeling, zo reed mijn moeder met mij over de rammelende klinkers van de Zuiderzeestraatweg. Niet langs maar door Amersfoort, door Nijkerk, door Harderwijk, door Nunspeet en Elburg en Zwolle en Meppel, en toen? Dat weet ik niet meer. Als we later naar Appelscha gingen, reden we dat eindeloze stuk langs die troosteloze Drentse Hoofdvaart, maar in 1945 heeft de goede oom waarschijnlijk een andere route genomen. Ik vermoed dat omdat de rit eindige in Jubbega met de mededeling dat het nog maar een klein stukje was naar Appelscha. Oomlief ging zijn illegale winst tellen en mijn moeder moest nog een dagje lopen met een crisiskinderwagen met daarin een manneke dat kort daarvoor nog bijna aan zuurstoftekort was bezweken en dat nu een zware koffer bovenop hem kreeg wat evenmin bevorderlijk was voor een gezonde ademhaling. Het was die dag in 1945 bloedheet.

   Zij heeft het gehaald, mijn opa heeft het gehaald en ik leef ook nog. Sterker nog, er zijn bij mij geen trauma’s blijven hangen, daar was ik duidelijk nog te klein voor. En je staat ervan te kijken hoe lang ik mijn adem in kan houden.

   In de jaren daarna brachten wij vaak de zomervakantie door in die geheimzinnige wereld van bossen, verstuivingen en weiden met sloten vol vis, in Appelscha. Lang bleef het reizen een helse pijniging vanwege de wagenziekte die meestal voor Amersfoort al voor een zurige lucht op de achterbank zorgde. Maar zo dramatisch als die eerste keer is het nooit meer geworden.

Espunt (www.espunt.nl)

Reacties

07-09-2012 13:47
Dat is toch juist een mooi literair gegeven, een vrouw die normaal gesproken niet snel over zichzelf praat maar nu toch een verhaal vertelt? Kruip maar eens in haar hoofd, bedenk wat ze zou vertellen als ze wél zou praten. Veel succes!
07-09-2012 13:16
Hi Mechteld,
Zoals altijd ook nu weer interessant commentaar. Een verhaal kun je op veel manieren vertellen. Dit is in feite het verhaal van mijn moeder. Maar dat is een nuchtere Friezin dus die stopt na 5 zinnen, ook al omdat ze zich op haar 94ste nog slechts flarden van 'a day in the life' herinnert. Maar ik ben het helemaal met je eens dat een ander perspectief voor een heel nieuwe emotie kan zorgen. Ik ga er dus nog eens goed naar kijken. Nogmaals dank.
07-09-2012 12:53

Het verhaal dat je vertelt kan best de moeite waard zijn, het barst van het drama. Maar je hebt het opgeschreven in de vorm van een persoonlijke herinnering, die niet zo snel interessant is voor iemand die jou niet kent. Dat begint al bij de titel: die nodigt mij niet uit tot lezen. Toch plaats je het op deze site, dus ik neem aan dat je wel meer lezers wilt trekken.
Wat je zou kunnen doen, bij wijze van experiment: vertel het hele verhaal eens vanuit het perspectief van iemand die erbij is, bijvoorbeeld de moeder? En dan zou ik een zij-perspectief kiezen. Eens kijken wat er dan gebeurt!
Ik heb ook nog een commentaarvlaggetje geplaatst.

Deze site wordt mede mogelijk gemaakt door
Volg ons via